SAD planiraju raspoređivanje nove generacije svemirskog oružja za suzbijanje ruskih i kineskih satelita

Sjedinjene Američke Države spremaju se da rasporede novu generaciju svemirskog oružja koje bi, prema pisanju agencije Bloomberg, trebalo da ometa ili onesposobi protivničke satelite tokom eventualnih sukoba u orbiti.

Reč je o dva nova sistema koja će biti deo šire strategije američkih svemirskih snaga za kontrolu informacija i komunikacija u svemiru – oblasti koja je postala ključni front globalne vojne konkurencije.

Novi američki sistemi za ometanje satelita

Prema izveštaju, američke svemirske snage planiraju da uvedu sisteme pod nazivom Meadowlands i Remote Sensing Terminals, koji će se pridružiti već postojećem Counter Communications Systemu – platformi namenjenoj elektronskom ometanju komunikacija između satelita i zemaljskih stanica.

Ovi sistemi mogu biti raspoređeni širom sveta i upravljani na daljinu iz komandnih centara u SAD. Njihova svrha nije uništavanje, već privremeno onesposobljavanje protivničkih satelita koji se koriste za izviđanje, nadzor i komunikaciju tokom oružanih sukoba.

Na taj način, SAD žele da razviju mogućnost da u svemiru „zaslepe“ neprijateljske strukture bez stvaranja kosmičkog otpada ili direktnog uništavanja satelita, što bi imalo ozbiljne posledice po međunarodnu bezbednost. Cilj Meadowlands-a su satelitski sistemi GLONASS i BeiDou, Rusije i Kine.

Američki protivsatelitski sistemi Meadowlands planirani su da zvanično postanu operativni tokom 2025. godine, međutim, to se još uvek nije dogodilo. Američka kompanija L3Harris do sada je proizvela 5 jedinica, koje će biti isporučene elektronskoj jedinici Svemirskih snaga SAD, poznatoj kao Space Delta 3.

Svemir kao novo bojno polje

U poslednjih nekoliko godina svemir je postao nova strateška arena između Vašingtona, Moskve i Pekinga. Rusija i Kina već su testirale više oblika svemirskih tehnologija sa potencijalno ofanzivnim karakterom – od laserskih sistema za ometanje do antisatellitskih projektila (ASAT).

SAD su, sa svoje strane, više puta izrazile zabrinutost zbog sve veće aktivnosti ruskih i kineskih satelita u blizini američkih orbitalnih platformi, posebno onih koji prate ili prikupljaju podatke o američkim vojnim komunikacijama i raketnim sistemima ranog upozorenja.

Zvaničnici američkog Ministarstva odbrane veruju da će raspoređivanje novih sistema pomoći da se održi prednost u svemirskoj komunikacionoj sferi, posebno u trenucima kada tradicionalne tehnologije trpe zbog napredovanja ruskih i kineskih hibridnih kapaciteta.

Odgovor na ruske i kineske testove

Prema Bloombergu, nedavni ruski testovi nuklearno pogonjene rakete „Burevestnik“ i podmornice sa torpedom „Posejdon“, kao i sve češći prikazi kineskih orbitalnih satelita sa više funkcija, uticali su na ubrzanje američkog svemirskog programa naoružanja.

Potezi Moskve i Pekinga u Pentagonu se u američkim medijima tumače kao „demonstracija sposobnosti odvraćanja“, zbog čega SAD sada žele da odgovore u domenu u kojem se još uvek osećaju tehnološki nadmoćno – elektronskom ratovanju i svemirskoj infrastrukturi.

Izvori bliski američkim svemirskim snagama tvrde da su sistemi Meadowlands i Remote Sensing Terminals osmišljeni tako da deluju neprimetno, koristeći usmerene elektromagnetne impulse i frekvencijska zagušenja koja satelite čine slepima i gluvima na nekoliko sati, bez trajnih oštećenja. Cilj je, kako se navodi, da se omogući „reverzibilno oduzimanje pristupa svemirskoj infrastrukturi“ protivnika.

Politički i strateški kontekst

Oni koji prate ovu temu jasno dolaze do zaključka kako Blumberg izostavlja da napomene da uvođenje ovih američkih sistema zapravo kasni, ipak predsednik SAD toga je svestan. Odluka o ubrzanom raspoređivanju novog oružja doneta je u trenutku povećanih tenzija između SAD, Rusije i Kine. Tramp, komentarišući izveštaje o ruskim i kineskim probama strateškog oružja, izrazio je nezadovoljstvo sporim odgovorom američke vojske.

„Ne možemo da dozvolimo da nas nadmaše ni u jednoj dimenziji – ni na zemlji, ni u vazduhu, ni u svemiru“

, rekao je Tramp tokom nedavnog obraćanja u Floridi.

Istovremeno, analitičari smatraju da su Trampovi nedavni razgovori sa kineskim predsednikom Si Đinpingom, koji su se prema međunarodnim medijima završili bez konkretnih dogovora, dodatno uticali na odluku Vašingtona da pojača vojno prisustvo u orbiti.

Svemir se tako, ponovo, pretvara u poprište nadmetanja velikih sila, gde svaka strana pokušava da demonstrira svoju tehnološku superiornost i sposobnost kontrole globalnih komunikacija.

Trka za dominaciju u orbiti

Dok Pentagon ubrzava razvoj svemirskog oružja, stručnjaci upozoravaju da bi svaka eskalacija u orbiti mogla imati nepredvidive posledice. Iako SAD tvrde da njihovi sistemi imaju „obrambeni karakter“, mnogi posmatrači ističu da će ovakvi potezi verovatno podstaći Moskvu i Peking da dodatno ojačaju sopstvene svemirske arsenale.

Bez obzira na političke izjave i diplomatske pokušaje da se svemir zadrži kao „zona mira“, činjenica je da se novi oblik Hladnog rata već vodi iznad naših glava – u orbiti gde svaka zemlja nastoji da stekne prednost u domenu koji postaje presudan za komunikaciju, nadzor i buduće ratovanje.