Ruska državna korporacija Rosteh najavila je da će na Svetskom sajmu odbrane 2026, koji se održava u Rijadu od 8. do 12. februara, prvi put javno predstaviti novu verziju protivtenkovskog raketnog bacača RPG-29M. Reč je o duboko modernizovanoj varijanti sistema RPG-29, oružja iz kasne faze Hladnog rata koje je tokom decenija steklo reputaciju jednog od najsmrtonosnijih ručnih protivoklopnih sistema u urbanim borbama.
Prema saopštenju Rosoboroneksporta, državne izvozne agencije u vlasništvu Rosteha, novi RPG-29M razvijen je na osnovu iskustava iz stvarnih borbenih operacija. Ključne promene uključuju drastično smanjenje mase, integraciju savrexmenog sistema za nišanjenje i upravljanje vatrom, kao i proširenje spektra municije koju sistem može da koristi.
Originalni RPG-29, poznat i pod nazivom „Vampir“, uveden je u upotrebu 1989. godine i predstavlja poslednji protivtenkovski bacač koji je Sovjetski Savez zvanično usvojio pre raspada države. Iako je zadržao naziv „ručnog protivtenkovskog bacača granata“, RPG-29 se suštinski razlikovao od ranijih sistema poput RPG-2 i RPG-7. Bio je znatno teži, snažniji i koncipiran kao raketni sistem sa cevi za višekratnu upotrebu, projektovan da savlada tada savremene zapadne tenkove sa eksplozivnim reaktivnim oklopom.
RPG-29 je koristio tri osnovne vrste municije. Protivtenkovska granata PG-29V sa tandemskom kumulativnom bojevom glavom bila je sposobna da probije oko 650 milimetara homogenog oklopa iza ERA zaštite. TBG-29V je termobarična municija namenjena dejstvu protiv utvrđenja, ljudstva i ciljeva u zatvorenim prostorima, dok je OG-29 imala visokoeksplozivno-fragmentacionu bojevu glavu za protivpešadijsku upotrebu. Sve verzije imale su efikasan domet od oko 500 metara.
Bez municije, originalni lanser težio je 12,1 kilogram, što je zahtevalo dvoclanu posadu i relativno dužu pripremu za borbu. Upravo tu dolazi do izražaja najvažnija razlika kod nove verzije. Prema navodima Rosoboroneksporta, masa RPG-29M smanjena je za oko trećinu, što bi značilo da kompletan sistem teži približno četiri kilograma. Time se značajno povećava pokretljivost i smanjuje fizičko opterećenje operatera.
Indikativne ilustracije koje je objavio Rosoboroneksport ukazuju na to da RPG-29M ima modularni dizajn podeljen na dva osnovna dela. Prvi deo je višekratna lansirna jedinica sa integrisanim nišanom i sistemom upravljanja vatrom, dok drugi deo čini jednokratni kontejner sa projektilom. Ovakav koncept snažno podseća na RPG-32, sistem koji je razvijen sredinom 2000-ih na zahtev Jordana, a koji je takođe nastao u okviru iste konstruktorske škole.
Za razliku od RPG-32, novi RPG-29M bi trebalo da dobije potpuno digitalni nišanski sistem. Pored termovizijskog kanala za dejstvo danju i noću, gotovo je izvesno da će biti ugrađen i laserski daljinomer, što bi značajno povećalo verovatnoću pogotka iz prvog hica. To predstavlja kvalitativni iskorak u odnosu na mehaničke nišane originalnog „Vampira“.
RPG-29 je tokom godina postao simbol efikasnog protivtenkovskog oružja u asimetričnim sukobima. Prva zabeležena uništenja zapadnih glavnih borbenih tenkova tokom invazije na Irak 2003. godine, uključujući britanski Challenger 2 i američki M1 Abrams, često su se dovodila u vezu upravo sa ovim sistemom. Iako su ti incidenti bili predmet rasprava, RPG-29 je stekao reputaciju oružja koje može ozbiljno da ugrozi i najteže oklopljene ciljeve na kratkim distancama. U videu ispod vidite dejstvo sistema protiv T-72 tenka u Siriji:
Syrian T-72 gets hit by an RPG-29, causing an intense ammo cook-off. pic.twitter.com/XIHfVz7Qos
— WarRoom Archives (@WarRoomArchives) March 20, 2025
Nakon raspada Sovjetskog Saveza, RPG-29 je široko izvožen i našao se u arsenalima brojnih država Bliskog istoka, ali i u rukama neregularnih formacija. Oružje se koristilo u više sukoba u regionu, a određeni broj primeraka navodno je dospeo čak i do Latinske Amerike, gde su ga koristile kriminalne grupe. Iran je u međuvremenu razvio sopstvenu kopiju sistema pod nazivom „Gadir“, dok je u ruskoj vojsci RPG-29 postepeno dopunjavan novijim platformama kao što su RPG-30 i RPG-32.
Nova verzija RPG-29M, prema tvrdnjama proizvođača, nije samo lakša već i znatno jednostavnija za upotrebu. Kraće vreme pripreme, brža paljba i veća preciznost trebalo bi da ga učine pogodnim za savremena borbena okruženja, naročito u urbanim uslovima gde je brzina reakcije presudna.
Pored RPG-29M, ruska delegacija u Rijadu planira da prikaže i druge primerke lakog naoružanja, uključujući nove varijante automata AK-15 i AK-19, njihove skraćene verzije, laki mitraljez RPL-20, kao i podcevni bacač granata GP-46. Iako se ne očekuje da će Saudijska Arabija biti kupac ovog sistema, sajam predstavlja priliku da se RPG-29M ponudi širokom krugu država iz Afrike, Azije i Bliskog istoka koje traže relativno jeftina, ali efikasna protivoklopna rešenja.
U tom kontekstu, RPG-29M se pojavljuje kao primer kako se provereni sovjetski koncepti prilagođavaju savremenim zahtevima, kombinujući brutalnu vatrenu moć sa modernom elektronikom i znatno većom ergonomijom za krajnjeg korisnika.
