Pre godinu dana Tip 99B prošao je kroz centar Pekinga kao jedan od novih sistema koje je Kina želela da pokaže svetu. Sada se isti tenk pojavio daleko od parade, u prašini poligona u provinciji Šandung, zajedno sa vozilima operativne oklopne brigade.
Četiri Tip 99B učestvovala su u proveri borbene gotovosti brigade 80. armijske grupe Narodnooslobodilačke armije. Posade su gađale iz mesta i u pokretu, prelazile prepreke i radile pod kontrolom komandnog mesta koje je pratilo rezultate gađanja. Snimci su zanimljivi upravo zato što pokazuju sledeću fazu života novog tenka. Više nije reč samo o prototipu ili vozilu pripremljenom za paradnu kolonu.
Tip 99B pritom na prvi pogled ne donosi dramatičan raskid sa prethodnim kineskim glavnim borbenim tenkom. Zadržana je poznata osnovna konstrukcija porodice Tip 99, posada od tri člana i top kalibra 125 mm sa automatskim punjačem. Najveće promene kriju se u onome što se spolja mnogo teže vidi. Kina očigledno pokušava da od teškog tenka napravi još jedan čvor šire digitalne borbene mreže.
Tip 99B prvi put u jedinici sa bojevom municijom
Kineska državna televizija CCTV prikazala je brigadu 80. armijske grupe tokom provere glavnih borbenih elemenata kombinovanog bataljona. Jedan Tip 99B gađao je metu koja je predstavljala oklopno vozilo sa približno 1.200 metara, dok je drugi dejstvovao u pokretu po simuliranom neprijateljskom tenku na udaljenosti oko jednog kilometra.
Vežba nije bila ograničena samo na preciznost topa. Vozači su prolazili preko mostova, kroz vodene prepreke, kratere i ograničene prolaze, dok su nišandžije morale brzo da prepoznaju najopasniji cilj. Komandiri su istovremeno održavali vezu sa višom komandom i rukovodili posadom.
Dodati su i bočni pravci kretanja, gađanje u bok i pozadinu i druge situacije koje bi trebalo da približe obuku realnijem bojištu. Prema CCTV-u, svi označeni ciljevi tokom provere bili su pogođeni.
Kineski vojni analitičar Song Džongping ocenio je za Global Times da je najvažnija poruka snimka upravo to što Tip 99B više nije samo javno prikazan sistem, već je ušao u oklopne jedinice i počeo proces razvoja operativnih sposobnosti. Kako je naveo, uvođenje novog tenka nije završetak obuke već njen početak.
Nije novi tenk od nule, već duboko unapređeni Tip 99A
Kinesko Ministarstvo odbrane Tip 99B opisuje kao najnoviju varijantu domaće porodice glavnih borbenih tenkova treće generacije i kao unapređenje postojećeg Tip 99A. Prvi zvanično objavljeni snimak njegovog bojevog gađanja pojavio se još u decembru 2025. godine.
Osnovno naoružanje ostaje gladkocevni top kalibra 125 mm povezan sa automatskim punjačem, zbog čega tenkom upravljaju komandir, nišandžija i vozač. Kineski izvori ne predstavljaju Tip 99B kao potpuno novu porodicu poput novog Tip 100, već kao nastavak razvoja najteže grane postojećih kineskih tenkova.
Tip 99B i Tip 100 čak su zajedno prikazani na velikoj paradi u Pekingu 3. septembra 2025. godine, ali sa različitim ulogama. Tip 99B predstavlja evoluciju teškog glavnog borbenog tenka, dok Tip 100 pripada novijoj kineskoj koncepciji lakšeg, snažno umreženog oklopnog sistema.
Glavna promena nije top već informacije
Upravo ovde Tip 99B postaje zanimljiviji od obične modernizacije oklopa i motora. Song Džongping navodi da je jedan od glavnih skokova u odnosu na Tip 99A napravljen u informacionim sistemima.
Tenk bi trebalo da bude sposoban da prima podatke i naređenja iz šire komandne mreže, deli informacije sa drugim jedinicama i brže pretvara otkriveni cilj u zadatak za sopstveno naoružanje. Takav pristup odgovara široj transformaciji NOA, koja poslednjih godina insistira na povezivanju izviđanja, komandovanja, senzora i vatrenih sistema.
Kinesko Ministarstvo odbrane je još pred paradu 2025. naglašavalo „informacionu dominaciju“ i povezivanje različitih elemenata u zajednički sistem kao jedan od osnovnih pravaca modernizacije novih platformi.
To postaje posebno važno zbog dronova. Savremeni tenk sve ređe sam prvi otkriva protivnika svojim nišanskim sistemima. Koordinate mogu stići sa izviđačkog drona, druge oklopne jedinice, artiljerije ili komandnog mesta, dok brzina prenosa i obrade podataka određuje koliko vremena protivničko vozilo ima da promeni položaj.
Sledeća faza biće mnogo teža od gađanja na poligonu
Sadašnja vežba pokazuje da posade savladavaju osnovne procedure novog vozila, ali kineski izvori već ukazuju da bi naredna obuka trebalo da bude znatno složenija. Posebna pažnja očekuje se na radu u uslovima intenzivnog elektronskog ometanja i prisustva velikog broja dronova.
To je verovatno i najvažniji test za koncept Tip 99B. Deblji oklop, snažniji motor i precizan top više sami po sebi nisu dovoljni na bojištu na kojem je tenk gotovo neprekidno izložen izviđanju iz vazduha, FPV dronovima, lutajućoj municiji i preciznoj artiljeriji.
Kina kod Tip 99B očigledno ne pokušava samo da napravi još jednu snažniju verziju Tip 99A. Mnogo veći izazov biće da teški tenk uklopi u borbenu mrežu u kojoj dronovi otkrivaju ciljeve, komandna mesta obrađuju podatke, a oklopne jedinice moraju da reaguju pre nego što protivnik učini isto.
