Kineska kompanija Jitong UAV System završila je 26. jula u Jantaju, u provinciji Šandong, prvi let višenamenske bespilotne letelice TP200. Letelica je tokom testa zadržala stabilnu i kontrolisanu putanju, dok su visina penjanja, brzina krstarenja i odziv sistema ispunili projektovane ciljeve. TP200 je razvijan kao platforma između malih električnih višerotornih dronova ograničenog dometa i znatno skupljih bespilotnih letelica srednje visine i dugog trajanja leta.
Kineski izvori ga predstavljaju kao prvu domaću višenamensku civilnu bespilotnu letelicu te klase koja je od početka projektovana prema zahtevima plovidbenosti kineske civilne avijacije. Takav pristup znači da su zahtevi za pouzdanost, održavanje, rezervne sisteme i serijsku proizvodnju ugrađeni još tokom razvoja, a ne naknadno.
Letelica koristi visoko postavljeno krilo velikog raspona i benzinski motor sa potisnom elisom u zadnjem delu trupa. Dužina trupa iznosi 6,05 metara, raspon krila 10 metara, a najveća poletna masa prema podacima proizvođača dostiže 700 kilograma. Korisni teret iznosi do 200 kilograma, dok je masa prazne letelice oko 450 kilograma.
Sa punim teretom TP200 može da preleti približno 2.000 kilometara, dok najveći domet bez punog opterećenja dostiže 3.000 kilometara. Autonomija duža od 24 sata svrstava ga među platforme namenjene dugom boravku iznad mora, granica, udaljenih područja i komunikacionih pravaca.
Plafon leta 7.620 metara
Broj od 7.620 metara predstavlja deklarisani maksimalni plafon leta. Proizvođač navodi maksimalnu brzinu od 225 kilometara na sat, dok kineski državni izveštaji koriste zaokruženu brzinu krstarenja od 200 kilometara na sat i praktični plafon od oko 7.000 metara.
TP200 može da poleti i sleti na stazi dugoj oko 300 metara, uključujući ravne neasfaltirane površine, a predviđen je i za rad sa aerodroma na nadmorskoj visini do 4.500 metara. Deklarisana otpornost na bočni vetar iznosi najmanje 15 metara u sekundi, odnosno 54 kilometra na sat, što je važno za obalske zone, ostrva i planinske oblasti. citeturn368650view1turn368650view3
Cela letelica oslanja se na kineski lanac snabdevanja, dok su ključni softver, upravljački sistemi i hardver razvijeni u zemlji. Lokalni izvori navode široku upotrebu kompozita od ugljeničnih vlakana i prenosivu zemaljsku upravljačku stanicu, pri čemu deo važnih dobavljača dolazi iz Šandonga.
Modularna konstrukcija omogućava brzu zamenu korisnog tereta bez razvoja posebne letelice za svaki zadatak. Kineski izvori među predviđenim civilnim poslovima navode pomorske patrole, potragu i spasavanje, nadzor obale, meteorološka merenja, izazivanje padavina, kartografisanje, praćenje šumskih požara i dostavljanje pomoći udaljenim planinskim i ostrvskim područjima.
Platforma za nadzor, vezu i moguću vojnu primenu
Zapadni posmatrači ocenjuju da kombinacija velike autonomije i umerene brzine čini TP200 pogodnijim za dugotrajno nadgledanje i retranslaciju komunikacija nego za brzi prevoz tereta. Korisni teret od 200 kilograma dovoljan je za elektrooptičku i infracrvenu kupolu, kompaktni radar za nadzor mora, prijemnik sistema za automatsku identifikaciju plovila, lidar, kamere za mapiranje, meteorološke senzore ili komunikacioni relej.
Takva oprema omogućila bi višesatno kruženje iznad pomorskih pravaca, granica, ostrva i udaljenih baza. Letelica bi pri tome mogla da ostane u vazduhu znatno duže od klasičnih transportnih dronova, bez potrebe za čestim povratkom radi dopune goriva.
Jitong TP200 zvanično predstavlja kao civilnu platformu, ali njegove karakteristike otvaraju prostor za dvostruku upotrebu. Letelica bi mogla da prenosi rezervne delove, baterije, medicinski materijal, radio-opremu i manju količinu municije do izdvojenih jedinica, dok bi izviđačka verzija mogla da potvrđuje ciljeve i procenjuje posledice udara izvan gusto branjene zone.
Mogućnost udarne konfiguracije za sada nije potvrđena predstavljanjem konkretnog naoružanja, nosača ili sistema upravljanja vatrom. Nosivost od 200 kilograma teoretski dozvoljava ugradnju lakših vođenih sredstava, ali proizvođač takvu verziju nije javno prikazao.
Prvi let zato predstavlja početnu proveru aerodinamičkog rešenja, upravljanja i sistemske integracije. Jitong sada mora da nastavi ispitivanja, potvrdi deklarisane performanse u različitim vremenskim uslovima i završi proces sertifikacije pre početka šire civilne ili državne upotrebe TP200.
A multi-functional long-endurance unmanned aerial vehicle (UAV) developed by a Chinese company has completed its maiden flight in Shandong. The UAV, coded TP200, is designed for long-endurance, high-altitude operations, with a full-load flight time exceeding 24 hours. #UAV #drone… pic.twitter.com/iGn5cL4h8P
— China Xinhua News (@XHNews) July 28, 2026
