Čak i pored 70 godina službe, B-52H Stratofortress nadmašuje savremene platforme u svim fazama potencijalnog nuklearnog napada – od raspoređivanja, probijanja PVO-a, pa do završnog udara.
Prema najnovijoj proceni kineskih vojnih istraživača, američki strateški bombarder B-52H Stratofortress predstavlja najopasniju pretnju Kini u slučaju ograničenog taktičkog nuklearnog napada.
Studiju je vodio Vang Bingćie sa Akademije za rano upozorenje Ratnog vazduhoplovstva Kine u Vuhanu, a objavljena je u časopisu Modern Defence Technology.
B-52H: Neuništiva pretnja iz prošlosti
Iako je u službi još od Hladnog rata, B-52H je u simulacijama bio uspešniji od savremenih platformi kao što su F-35 i B-2 Spirit. U analizi se navodi da su nosivost, domet i modernizovana avionika ključne prednosti koje ga čine efikasnijim u nuklearnom scenariju nego platforme sa stelth karakteristikama.
Korišćen je model napada koji uključuje umrežene operacije sa stelt avionima i bespilotnim letelicama, pri čemu se kao glavna nuklearna municija koristi termonuklearna bomba B61-12, koja može imati eksplozivnu snagu i do 300 tona TNT-a.
Studija ističe da je B-52H sposoban da ponese do četiri nuklearne bombe, više nego bilo koja druga platforma američkog ratnog vazduhoplovstva. Ovaj avion je značajno modernizovan i opremljen naprednim radarima i elektronskim sistemima za ometanje.
Preporuke Pekinga
Kako bi ublažila ovu pretnju, Kina je pozvana da ojača sisteme ranog upozorenja, proširi pokrivenost osmatranja i dodatno utvrdi PVO duž potencijalnih pravaca prodora. U studiji se pominju i zakonodavne inicijative SAD za vraćanje nuklearnih kapaciteta na oko 30 aviona B-52H, što potvrđuje američku strategiju produžene nuklearne upotrebe.
I dok je B-52H označen kao prioritetna pretnja, u analizi su obrađeni i F-35 i B-2, a istaknuta je i važnost realnog vremena u otkrivanju prirode udara – da li je nuklearni ili konvencionalni.
Kineske elektronske i sajber sposobnosti identifikovane su kao ključne protivmere. Onesposobljavanje komunikacija i navođenja američkih sistema moglo bi znatno umanjiti njihovu efikasnost u zoni sukoba.
U modelu su korišćeni i metodi teorije igara za simulaciju odlučivanja u borbenim uslovima, dok je veštačka inteligencija odbačena kao „crna kutija“ kojoj se ne može verovati.
Tehnički uvidi i sistemska ranjivost SAD
Studija zaključuje da kineski radari mogu detektovati stelt letelice sa efektivnom radarskom površinom od 0.1 m² (poput F-22 i B-2) na udaljenosti do 400 km. Takođe se pominje razvoj hipersoničnih sistema protivvazdušne odbrane sa dometima do 1.000 km.
Platforme kao što su AWACS E-3 Sentry su označene kao prioritetne mete za neutralizaciju, dok se C-17 i B-1B smatraju sekundarnim pretnjama zbog ograničenih borbenih sposobnosti i zastarele elektronike.
Ovi nalazi ukazuju na rastuću zabrinutost Kine zbog američkih napadačkih sposobnosti, posebno u kontekstu Tajvanskog moreuza i Južnog kineskog mora. Iako Kina formalno vodi politiku nenapuštanja prve nuklearne upotrebe, studija jasno sugeriše pripremljenost Pekinga da odgovori, te da je više nego spremna za sukob sa nuklearno sposobnim protivnikom u regionalnom konfliktu visokog rizika.
B-52H varijanta B-52 Stratofortress, ukratko
B-52H je jedina verzija koja je još uvek u upotrebi. Američko vazduhoplovstvo kupilo je 62 B-52H Stratofortress 1960 godine. Druga grupa od 40, naručena je kasnije. Svi su napravljeni u fabrici Boeing Vičita.
Ipak, američko vazduhoplovstvo ne odustaje od vremešnog B-52, te smo u septembru 2023. godine pisali kako bombarderi dobijaju novi AESA radar. Sa druge strane, verzija B-52J će uskoro dobiti nove motore F130.
Iako je B-52 već decenijama u upotrebi, Sjedinjene Američke Države su razvile nove naslednike u strateškom bombardovanju, poput B-2 Spirit i B-21 Raider. Međutim, kao što i kineski stručnjaci primećuju, B-52 zaista ostaje nezaobilazan deo američke projekcije moći.
Modernizacije su izvršene i planirane kako bi se održale njegove operativne sposobnosti, uključujući unapređenja u avionici, komunikacijskim sistemima i druge tehnološke nadogradnje.
Podsetimo, prošle godine se u vazduhoplovnoj bazi Andersen na ostrvu Guam u Tihom okeanu pojavio bombarder USAF B-52H Stratofortress naoružan hipersoničnim AGM-183A ARRW.
Bez sumnje, B-52 će nastaviti da igra važnu ulogu u vojnim operacijama i biti simbol američke vazduhoplovne superiornosti. Kako je MiG-21 uspeo da obori nepobedivi B-52 Stratofortress pročitajte ovde.
Karakteristike B-52:
- Tip aviona: Dugolinijski strateški bombarder koji koristi američko ratno vazduhoplovstvo (USAF).
- Proizvođač: Boeing.
- Prvi let: 15. aprila 1952. godine.
- Osnovne karakteristike:
- Maksimalna brzina: 1.046 km/h.
- Domet: Preko 14.000 km (bez dopune goriva).
- Maksimalna nosivost: Do 32 tone naoružanja, uključujući konvencionalne bombe, rakete i nuklearne bojeve glave.
- Posada: 5 članova.
- Specifičnost:
- Može nositi širok spektar oružja, uključujući precizno navođene bombe i rakete dalekog dometa.
- Zbog svoje velikog dometa i mogućnosti dopune goriva u vazduhu, često se koristi za globalne operacije i demonstraciju sile.
- Može leteti na velikim visinama izvan dometa većine protivavionskih sistema.
- Značaj u sukobu:
- Ključni deo nuklearne trijade SAD-a.
- Korišćen u mnogim vojnim operacijama od Vijetnamskog rata do savremenih sukoba.
